Cichorium intybus var. foliosum
Cykoria półwczesna, cykoria witloof, cykoria belgijska: to prawdopodobnie jedyne warzywo, które powstało wskutek zapomnienia. Około 1850 roku belgijski rolnik zostawił korzenie cykorii w piwnicy; gdy wrócił, wyrosły z nich białe i delikatne pąki. Cykoria belgijska nie występuje w naturze — to ogrodnik ją wytwarza, w dwóch etapach.
Cechy:
-
Uprawa w dwóch etapach: jeden sezon w ogrodzie na wykształcenie korzenia, a następnie pędzenie w ciemności, które daje główkę cykorii.
-
Zbiór zimowy: przypada wtedy, gdy ogród warzywny prawie już nic nie daje.
-
Gorzka i chrupiąca: wyraźna goryczka, która łagodnieje podczas gotowania.
-
Uprawa wymagająca, ale bardzo satysfakcjonująca, zapewniająca obfite plony.
Wskazówki dotyczące siewu:
-
Stanowisko: słoneczne.
-
Gleba: głęboka, pulchna, świeża i bez kamieni — korzeń powinien rosnąć prosto na głębokość 20–25 cm. Kluczowa kwestia: przede wszystkim nie dodawajcie świeżego obornika ani bogatego kompostu. Zbyt żyzna gleba powoduje powstawanie dużych, pustych w środku korzeni, które źle się pędzi. Cykoria lepiej rośnie w ubogiej glebie.
-
Metoda: siejcie od maja do czerwca, bezpośrednio na miejsce stałe, na głębokość 1 cm, w rzędach oddalonych od siebie o 30 cm. Zbyt wczesny siew powoduje wybijanie roślin w pędy nasienne. Zobaczcie, jak wysiewać nasiona.
Wskazówki dotyczące pielęgnacji:
- Przerwijcie rośliny, pozostawiając odstępy 10 cm. Podlewajcie umiarkowanie: celem jest jędrny korzeń wielkości marchwi, a nie bujne liście.
- Regularnie spulchniajcie glebę przez cały sezon.
Wskazówki dotyczące zbioru i pędzenia:
-
Etap 1 — wykopywanie: w październiku i listopadzie, po pierwszych lekkich przymrozkach, wykopcie korzenie i przytnijcie liście 2 cm nad szyjką korzeniową, nie uszkadzając środka. Pozostawcie je na kilka dni do obeschnięcia.
-
Etap 2 — pędzenie: posadźcie je ciasno i pionowo w pojemniku z piaskiem lub wilgotną ziemią do sadzenia, w całkowitej ciemności i w temperaturze około 15°C (w piwnicy, garażu lub pod odwróconym wiadrem). Nawet niewielka ilość światła zazielenia liście i sprawia, że stają się bardzo gorzkie.
- Odczekajcie 3–5 tygodni. Zbierzcie główkę, odłamując ją u nasady korzenia — ten często może wytworzyć drugą, mniejszą główkę.
Korzystne sąsiedztwo:
Znaczenie dla bioróżnorodności:
- Pozostawcie jedną roślinę do zakwitnięcia w drugim roku: jej niebieskie kwiaty, podobnie jak kwiaty cykorii dzikiej, należą do najczęściej odwiedzanych przez pszczoły samotnice i bzygi.
- Jej długi korzeń palowy spulchnia glebę w głębszych warstwach, przygotowując ją pod kolejne uprawy.
Zastosowanie:
- Na surowo w sałatce z orzechami i serem z niebieską pleśnią, duszona na maśle, zapiekana z szynką lub karmelizowana w tarcie tatin. Wskazówka: usuńcie mały twardy stożek u nasady — to właśnie on skupia goryczkę.
Jak zebrać własne nasiona:
Wiosną posadźcie ponownie niewykorzystany korzeń po pędzeniu: wypuści niebieskie kwiaty, a następnie latem nasiona. Zbierzcie suche koszyczki kwiatowe. Uwaga, roślina krzyżuje się z cykoriami i endywiami: odizolujcie roślinę przeznaczoną na nasiona. Zobaczcie, jak przechowywać nasiona.
Zaangażowanie na rzecz jakości: w SemiSauvage - Permaculture uprawiamy i selekcjonujemy nasze nasiona, kierując się szacunkiem dla żywego świata. Działamy w pobliżu wulkanów Owernii i wybieramy odmiany możliwe do rozmnażania oraz niehybrydowe, testowane pod kątem zdolności kiełkowania, starannie sortowane i pakowane, bez żadnych zabiegów chemicznych. Wierzymy, że należy przywrócić ogrodnikom możliwość ponownego wysiewania, rok po roku, nasion, które naprawdę do nich należą.
Warzywo, które można samodzielnie wytworzyć w samym środku zimy.
